Found search results for ""

Download de whitepaper

De Belgische productiesector in cijfers 2026: hoe houdt u controle in een markt onder druk?

Over wisselende productie, hogere kosten,
complexe processen en de rol van digitalisering. 

De Belgische productiesector laat in 2026 een gemengd beeld zien. In de eerste jaarhelft lag de productie hoger dan dezelfde periode het jaar voordien, terwijl de recentste cijfers van de maand juli juist een daling laten zien. Tegelijk lopen de prijzen van grondstoffen, materialen en arbeidsuren op. Daar staat tegenover dat het ondernemersvertrouwen in de verwerkende nijverheid in september verbeterde en bedrijven hun orderpositie en vraagverwachtingen gunstiger beoordeelden dan een maand eerder. 

Hoe zorgt u dat groei niet leidt tot meer handmatig werk, extra correcties en minder voorspelbare levertijden? In deze whitepaper leest u wat de belangrijkste ontwikkelingen in de Nederlandse maakindustrie betekenen voor uw dagelijkse operatie en hoe digitalisering helpt om meer grip te krijgen op planning, processen en prestaties.

Na het lezen weet u:

  • Hoe de Belgische productiesector er in 2026 voor staat.
  • Welke impact personeelsschaarste en toenemende complexiteit hebben op de operatie.
  • Waar in planning, orderinformatie en productie onnodig tijd en overzicht verloren gaan.
  • Welke basis nodig is om data, Business Intelligence en AI effectief in te zetten.
  • Waarom meer software niet automatisch tot meer controle leidt.
  • Hoe u beoordeelt waar uw operatie kwetsbaar of te afhankelijk van mensen is.

Vul dit formulier in om verder te lezen.

De Belgische industrie

De Belgische productiesector laat in 2026 een gemengd beeld zien. In de eerste jaarhelft lag de productie  hoger dan dezelfde periode het jaar voordien, terwijl de recentste cijfers van de maand juli juist een daling laten zien. Tegelijk lopen de  prijzen van grondstoffen, materialen en arbeidsuren op. Daar staat tegenover dat het ondernemersvertrouwen in de verwerkende nijverheid in september verbeterde en bedrijven hun orderpositie en vraagverwachtingen gunstiger beoordeelden dan een maand eerder.  

Productiebedrijven voelen al deze ontwikkelingen in hun dagelijkse werking en op de productievloer. Volatiliteit in grondstoffen/materiaalkosten, klantenverwachtingen inzake levertijden zijn factoren die die medewerkers in het oog moeten houden. Verspreiding van informatie over excels, lijstjes, etc brengen vaak niet het nodige inzicht en vergen veel nodeloos opzoekwerk. 

U weet ongetwijfeld hoeveel u produceert, maar weet u dat ook voor morgen, volgende week en zelfs verder op de tijdlijn? Inzicht is cruciaal. 

In het kort: 

  • In de eerste helft van 2026 lag de industriële productie in vijf van de zes maanden hoger dan in dezelfde maand een jaar eerder. In juli keerde dat beeld: de  productie lag toen 5,6% lager dan in juli 2025. 
  • De industriële afzetprijzen liepen in de eerste helft van 2026 duidelijk op. De totale index steeg van 120,0 in januari naar 127,6 in juni. In augustus lagen de afzetprijzen 11,1% hoger dan een jaar eerder. Energie bleef daarbij een belangrijke prijsdriver.  
  • Het ondernemersvertrouwen in de verwerkende nijverheid verbeterde in september duidelijk. De indicator steeg van -17,8 in augustus naar -12,2 in september. Ondernemers waren positiever over hun orderboeken, voorraden en de verwachte vraag. 
  • Hogere kosten en wisselende vraag maken actueel zicht op orders, voorraad, capaciteit en kosten steeds waardevoller. 
  • Digitalisering helpt pas echt wanneer informatie op het juiste moment beschikbaar is en afdelingen met dezelfde gegevens werken. 
  • ERP, data en later ook AI kunnen daarop voortbouwen, maar alleen wanneer processen en gegevens voldoende op orde zijn. 
Animatie van man achter bureau met chaos

Wat is de stand van de Belgische productiesector in 2026? 

De Belgische productiesector laat in 2026 geen rechte lijn zien. Volgens Stabel lag in de eerste helft van het jaar de bruto industriële productie-index in vijf van de zes maanden hoger dan in dezelfde maand van 2025. Alleen in mei lag de index lager. In juli veranderde dat beeld: de productie lag 5,6% lager dan in juli 2025. Ten opzichte van juni daalde de productie met 0,2%. De cijfers voor juli zijn voorlopig. 

Tegelijk liepen de industriële prijzen gedurende het jaar op. De afzetprijsindex voor de totale industrie steeg van 120,0 in januari naar 127,6 in juni. In augustus lag de index 11,1% hoger dan een jaar eerder. Alleen al tussen juli en augustus stegen de prijzen met 2,0%. Vooral energie droeg daaraan bij: die component nam in augustus met 6,3% toe ten opzichte van juli.  

Daar staat tegenover dat het ondernemersvertrouwen in september aantrok. In de verwerkende nijverheid verbeterde de indicator van -17,8 in augustus naar -12,2 in september. Bedrijven beoordeelden hun totale orderpositie en voorraden gunstiger en waren positiever over de verwachte vraag en werkgelegenheid. De indicator bleef wel negatief. 

Voor productiebedrijven levert dat een dubbelbeeld op. De eerste helft van 2026 liet nog op meerdere momenten hogere productie zien dan een jaar eerder, terwijl de recentste productiecijfers verzwakken en kosten verder oplopen. Tegelijk neemt het vertrouwen weer wat toe. Juist in zo’n markt wilt u goed kunnen zien wat er binnen uw eigen bedrijf gebeurt met orders, capaciteit, materiaal en kosten. 

Waar ontstaat de dagelijkse verstoring in productie? 

Verstoring in de productie kent meestal meerdere oorzaken. Van materiaaltekorten, het uitvallen van machines en/of medewerkers of aanpassingen aan een klantorder. Een wijziging in de samenstelling van een product stroomt niet altijd goed door naar de werkvloer. U kent het ongetwijfeld; een rush order van een goede klant heeft impact op planning. 

Dit zijn uitdagingen die u als organisatie zult herkennen. Om dit te counteren is het goed omgaan met informatie en communicatie een voortdurend proces. 

Herkent u:

  • De planningsafdeling heeft hun eigen lijstjes of schema's die niet overal gedeeld worden. 
  • Druk vanuit uw klanten: "wat is de status van mijn order?" 
  • Ruis op de informatiestroom: iets is genoteerd op papier en mist essentiële details 
  • Levertijden: een dagelijkse realiteit: heeft u wel zicht op uw planning voor de komende periode? 
  • Geen geïntegreerd tools om voor- en nacalculatie aan elkaar te koppelen 
  • U heeft ongetwijfeld veel kennis in uw organisatie en team, maar zit die vaak niet in hoofden? 
Animatie die productieonrust toont binnen de maakindustrie volgens whitepaper 2026

Wat verandert digitalisering hieraan?

Digitalisering draait niet simpelweg om papier vervangen door een scherm. Het gaat erom dat informatie beschikbaar is wanneer iemand een beslissing moet nemen. 

Een planner ziet bijvoorbeeld welke capaciteit nog beschikbaar is. Werkvoorbereiding en productie gebruiken dezelfde artikelgegevens. Uren en materiaalverbruik worden tijdens het werk geregistreerd. Een productiemanager ziet welke orders achterlopen zonder eerst verschillende bestanden naast elkaar te leggen. 

Dat is zeker in de huidige Belgische markt relevant. Wanneer marges onder druk staan en kosten stijgen, wordt het lastiger om verlies van tijd of materiaal op te vangen. Een fout in een stuklijst, een verkeerde voorraadstand of een te optimistische planning kan rechtstreeks invloed hebben op de marge van een order. 

Meer software installeren lost dat niet vanzelf op. Een slechte werkwijze blijft een slechte werkwijze ook wanneer u ze digitaliseert. Verkeerde artikelgegevens blijven verkeerde artikelgegevens. En wanneer verkoop, aankoop, planning en productie met verschillende informatie werken, blijft dubbel werk bestaan. 

De eerste vraag is daarom niet welke technologie u nog kunt toevoegen, maar waar informatie vandaag te laat, onvolledig of op de verkeerde plaats beschikbaar is. 

Illustratie van digitalisering en verandering in de productiesector 2026 whitepaper

Wanneer heeft u software, maar mist u nog steeds overzicht? 

Dat komt vaker voor dan het lijkt. Een productiebedrijf kan een ERP-systeem, machinesoftware en verschillende digitale toepassingen gebruiken en toch veel handmatig werk verrichten 

Een planner houdt bijvoorbeeld een aparte lijst bij om informatie bij te houden. De machines verzamelen gegevens, maar medewerkers voeren order statussen weer apart in. Of verkoop, aankoop en productie gebruiken afzonderlijke systemen die niet optimaal met elkaar gekoppeld zijn. Niemand weet dus wat de exacte waarheid is. 

Het aantal softwareoplossingen zegt daarom weinig over hoever een productiebedrijf werkelijk is met digitalisering. De betere vraag is: 

Welke handelingen voeren medewerkers iedere dag nog handmatig uit omdat informatie ontbreekt, te laat beschikbaar is of op verschillende plaatsen staat? 

Dat maakt vaak snel zichtbaar waar medewerkers tijd verliezen en waar fouten of vertragingen ontstaan. 

"Welke handelingen voeren medewerkers iedere dag nog handmatig uit omdat informatie ontbreekt, te laat beschikbaar is of op verschillende plaatsen staat? "

Hoe herkent u dat processen te afhankelijk zijn van mensen? 

In veel productiebedrijven zit veel kennis bij planners, werkvoorbereiders en ervaren vakmensen. Zij weten uit ervaring welke machine een specifieke bewerking aankan, welke order voorrang moet krijgen en waar nog ruimte in de planning zit. 

Zolang die medewerker aanwezig is, lijkt het proces goed te werken. Bij vakantie, ziekte of vertrek merkt u hoe afhankelijk de organisatie van die kennis is geworden. 

Een paar herkenbare signalen: 

De planning klopt vooral dankzij de planner. 
Persoonlijke ervaring vult informatie aan die nergens volledig is vastgelegd. 

U weet pas achteraf wat een order heeft opgeleverd. 
 Voor- en nacalculatie zijn vaak niet inzichtelijk. Materiaalverbruik, gepresteerde uren komen niet altijd goed terecht bij de diverse orders 

Afwijkingen lopen buiten het vaste proces om. 
Spoedorders en wijzigingen worden geregeld via e-mail, telefoon of mondelinge afspraken. 

Meer orders zorgen meteen voor meer kantoorwerk. 
De hoeveelheid invoer, controles en overleg groeit mee met de productie. 

Digitalisering is er om informatie samen te brengen en de verdelen over de organsatie. Door die kennis te vertalen naar een applicatie zal het fundament van de organisatie sterker worden. 

Visualisatie van de rol van data in productieprocessen voor groei in 2026

Welke rol spelen AI, data en ERP?

AI krijgt ook in Belgische bedrijven steeds meer aandacht. Voor productiebedrijven zijn toepassingen denkbaar rond calculatie, planning, documentverwerking, voorspellingen en productieanalyse. 

Maar AI werkt met de gegevens die uw organisatie beschikbaar heeft. Als artikeldata niet klopt, urenregistratie achterloopt of capaciteit niet actueel is, krijgt ook een AI-toepassing een zwakke basis. 

Voor veel kmo's ligt een logische volgorde daarom dicht bij de dagelijkse praktijk: 

  • Zorg voor betrouwbare artikel-, klant- en ordergegevens. 
  • Leg processen zoals calculatie, aankoop, voorraad en productie centraal vast. 
  • Registreer voortgang, uren en materialen tijdens het proces. 
  • Gebruik die informatie voor planning en rapportage. 
  • Bekijk daarna waar Business Intelligence en Artificial Intelligence concrete meerwaarde hebben. 

Zo voorkomt u dat nieuwe technologie boven op bestaande versnippering wordt geplaatst. ERP speelt daarbij vaak de rol van centrale informatiebron. Niet omdat ieder proces in één systeem moet zitten, maar omdat medewerkers wel moeten kunnen vertrouwen op dezelfde actuele gegevens.

Hoe voorspelbaar verloopt uw dagelijkse productie?

Veel knelpunten vallen na verloop van tijd nauwelijks nog op. De planner werkt iedere ochtend een spreadsheet bij. De productiemanager loopt naar de werkvloer om de status van een order te vragen. Werkelijke kosten worden pas na afronding bekeken. Iedereen kent de werkwijze, dus het voelt normaal. 

Juist daarom helpen een paar eenvoudige vragen: 

  • Is actuele capaciteit leidend bij de planning? 
  • Weet verkoop welke levertijd productie werkelijk aankan? 
  • Werkt iedereen met dezelfde actuele orderinformatie? 
  • Ziet u tijdens productie al hoe uren en materiaalverbruik zich ontwikkelen? 
  • Is belangrijke proceskennis vastgelegd? 
  • Hoeveel handmatige correcties zijn iedere dag nodig? 

Twijfelt u bij meerdere antwoorden? Dan is het zinvol om te onderzoeken waar informatie, planning en uitvoering niet goed op elkaar aansluiten.

Van dagelijkse chaos naar meer controle over uw productie

De Belgische productiesector werkt in 2026 met een lastige combinatie: lagere productie, hogere industriële prijzen en voorzichtig herstel van het vertrouwen. Dat maakt het des te belangrijker om te weten wat er binnen uw eigen bedrijf gebeurt. Statbel 

Wanneer calculatie, aankoop, voorraad, planning, productie, urenregistratie en nacalculatie op elkaar aansluiten, ontstaat een betrouwbaardere basis voor het dagelijkse werk. U kunt levertijden beter onderbouwen, ziet eerder wanneer uren of materiaalverbruik afwijken en bent minder afhankelijk van losse bestanden en mondelinge afspraken. 

ECI en Ridder iQ helpen productiebedrijven om processen, informatie en medewerkers beter met elkaar te verbinden. Met ERP-software die aansluit op de praktijk van de productiesector werkt u vanuit gedeelde informatie over orders, materiaal, capaciteit, voortgang en kosten. 

Dat helpt u om: 

  • Realistischer te plannen en levertijden beter te onderbouwen. 
  • Productievoortgang, uren en materiaalverbruik eerder te volgen. 
  • Minder tijd te besteden aan handmatige invoer, controles en overleg. 
  • Belangrijke proceskennis beter vast te leggen. 
  • Tijdens het proces bij te sturen in plaats van alleen achteraf te beoordelen. 
  • Een betrouwbare gegevensbasis op te bouwen voor rapportage, BI en toekomstige AI-toepassingen. 

Digitalisering is daarbij geen doel op zich. Het gaat om een werkwijze die medewerkers ondersteunt en ervoor zorgt dat beslissingen worden genomen op basis van actuele, gedeelde informatie.

Wilt u weten waar uw productiebedrijf vandaag de meeste tijd of overzicht verliest? Bespreek dan met ECI welke stappen passen bij uw processen, ambities en huidige manier van werken. 

Neem contact op met ECI en bekijk hoe Ridder iQ uw productiebedrijf kan ondersteunen bij meer overzicht, voorspelbaarheid en betere besluitvorming. 

Plan een Quickscan in.

Ontdek hoe uw productieprocessen strakker kunnen.